Biến thể COVID-19 mới XBB1.5 là gì và chúng ta có nên lo lắng không?

Một quan chức của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết dòng biến thể XBB1.5 mới nhất của Omicron là “biến thể phụ có khả năng lây truyền cao nhất đã được phát hiện”.

bien the covid 19 moi xbb15 la gi va chung ta co nen lo lang khong hinh 1

Ảnh: iStock

Bài liên quan

EU khuyến nghị xét nghiệm COVID đối với du khách từ Trung Quốc

Trung Quốc chỉ trích các biện pháp hạn chế COVID nhắm vào người dân nước này

Pháp yêu cầu xét nghiệm COVID-19 đối với du khách Trung Quốc

Thêm Úc và Canada yêu cầu xét nghiệm COVID đối với du khách Trung Quốc

Tuy nhiên, không có dấu hiệu nào cho thấy biến thể này nghiêm trọng hơn các phiên bản trước của Omicron, nhà dịch tễ học bệnh truyền nhiễm, Tiến sĩ Maria Van Kerkhove, trưởng nhóm kỹ thuật COVID-19 của WHO cho biết.

Các chuyên gia cho biết các nhà khoa học đang tiếp tục thu thập dữ liệu và phân tích XBB1.5, nhưng những lo ngại lớn sẽ chỉ nảy sinh nếu biến thể phụ thay đổi hành vi và dẫn đến các triệu chứng nghiêm trọng hơn.

“Tôi không nghĩ chúng ta nên quá lo lắng vào lúc này vì chúng ta không có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy biến thể này nghiêm trọng hơn", Giáo sư Ravindra Gupta từ Đại học Cambridge cho hay.

Truyền thông Mỹ cho biết số ca nhiễm bệnh ở Mỹ đã tăng gấp đôi sau mỗi hai tuần và XBB1.5 hiện là biến thể phổ biến nhất ở nước này.

WHO cho biết cho đến nay, biến thể phụ này đã được phát hiện ở ít nhất 29 quốc gia và cảnh báo về tính chất dễ lây lan của nó.

Tại sao XBB1.5 lại dễ lây truyền?

XBB1.5 dễ lây lan hơn do đột biến cho phép virus bám vào tế bào người và nhân lên dễ dàng.

Giáo sư Gupta nói với CNA938 hôm thứ Năm rằng đột biến trong các khối xây dựng bên trong XBB1.5 làm tăng khả năng virus bám chặt hơn vào tế bào người và tấn công chúng.

Đột biến này cũng giúp virus trốn tránh các kháng thể có được từ những lần nhiễm bệnh trước hoặc các đợt tiêm vắc xin.

Giáo sư cho biết, thông thường, các đột biến cho phép virus tránh được các kháng thể. “XBB1.5 đã cố gắng tìm ra giải pháp bằng cách đạt được cả hai mục tiêu đồng thời là trốn tránh khả năng miễn dịch và tăng khả năng lây nhiễm", Giáo sư Gupta giải thích.

Các triệu chứng

WHO chưa có bất kỳ dữ liệu chắc chắn nào về mức độ nghiêm trọng của XBB1.5. Các chuyên gia tin rằng các triệu chứng rất giống với các biến thể Omicron khác.

Giáo sư Gupta cho biết những người bị nhiễm bệnh có thể gặp các triệu chứng bao gồm sổ mũi, đau họng, ho, đau đầu và sốt.

Ông cho biết các bộ dụng cụ xét nghiệm tiêu chuẩn như Xét nghiệm nhanh kháng nguyên (ART) dự kiến sẽ có thể phát hiện XBB1.5.

Hiệu quả của vắc xin trước XBB1.5

Giáo sư Gupta tin rằng tiêm chủng tiếp tục là chìa khóa để bảo vệ chống lại chủng mới nhất.

“Bằng chứng cho thấy rằng vắc xin tạo ra phản ứng kháng thể mạnh, thực sự tốt trong việc chống lại các biến thể phụ Omicron bao gồm BA.4 và BA.5", ông cho hay. 

“XBB là một nhánh của dòng BA.2, cũ hơn một chút nhưng chúng tôi tin rằng tiêm chủng nhắc lại sẽ giúp bảo vệ tốt", ông cho biết thêm.

Giáo sư Gupta cho biết mức độ gia tăng của kháng thể trong máu và đường hô hấp do vắc xin mang lại có thể giải quyết virus hiệu quả hơn, dẫn đến các triệu chứng nhẹ hơn ngay cả khi bị nhiễm bệnh.

Ông nói: “Ngay cả khi virus có khả năng tránh được miễn dịch, thì lượng kháng thể rất cao này sẽ có một số tác dụng trong việc hạn chế khả năng lây nhiễm rộng và cả khả năng mắc bệnh nghiêm trọng.

Giáo sư Gupta cho biết, mặc dù hầu hết dân số không cần phải lo lắng về chủng mới nhất, nhưng khả năng lây truyền gia tăng của biến thể phụ nên là mối quan tâm của các nhóm dễ bị tổn thương.

Những người này bao gồm người già, những người mắc bệnh tiềm ẩn và những người không đủ điều kiện về mặt y tế để tiêm chủng.

Những người đang điều trị hoặc dùng thuốc làm giảm hệ thống miễn dịch của họ, chẳng hạn như hóa trị, cũng có nguy cơ nhiễm bệnh cao hơn.

XBB1.5 có gây ra biến thể khác không?

Giáo sư Gupta cho biết, thật không may, XBB1.5, dự kiến sẽ lan rộng trên toàn thế giới, tạo cơ hội cho virus biến đổi.

Giáo sư Gupta cho biết: “Trong quá trình nhiễm trùng mãn tính kéo dài đó, về cơ bản, virus đang tiến hóa bên trong con người để thoát khỏi các kháng thể và khiến bản thân trở nên dễ lây nhiễm nhất có thể".

“Và do đó, càng có nhiều ca nhiễm trên toàn cầu, thì càng có nhiều khả năng xảy ra những ca nhiễm trùng mãn tính hiếm gặp này. Vì vậy, đó là vấn đề chính mà chúng ta phải đối mặt vào lúc này", ông đưa ra cảnh báo.

Trung Kiên (theo CNA)

Xem thêm

Khi sông băng trở thành những ‘quả bom’ lơ lửng trên đầu hàng triệu người

Khi sông băng trở thành những ‘quả bom’ lơ lửng trên đầu hàng triệu người

(CLO) Trận lũ quét kinh hoàng trên biên giới Nepal - Tây Tạng một lần nữa cho thấy cuộc sống dưới chân những dãy núi băng giá đang trở nên khó đoán hơn. Khi sông băng thu hẹp, băng vĩnh cửu tan và các hồ băng tích tụ nước, những khối núi vốn tưởng như bất động có thể bất ngờ giải phóng một dòng thác gồm băng, nước, đá và bùn xuống các thung lũng bên dưới.

Từ Moscow, Vatican thúc đẩy đối thoại về Ukraine

Từ Moscow, Vatican thúc đẩy đối thoại về Ukraine

(CLO) Trong bối cảnh các kênh tiếp xúc trực tiếp giữa Nga và Ukraine vẫn gặp nhiều trở ngại, chuyến thăm Moscow của Ngoại trưởng Tòa Thánh Paul Richard Gallagher (từ ngày 24-28/8/2026) có thể được xem là một tín hiệu đáng chú ý đối với tiến trình tìm kiếm giải pháp cho xung đột Ukraine.

Robot hình người: Kỷ lục trên sân đấu, ‘canh bạc’ ngoài nhà xưởng

Robot hình người: Kỷ lục trên sân đấu, ‘canh bạc’ ngoài nhà xưởng

(CLO) Tại Bắc Kinh, một robot hình người vừa chạy 100m trong 9,39 giây, nhanh hơn kỷ lục 9,58 giây mà Usain Bolt lập năm 2009. Sự kiện làm dấy lên cuộc tranh luận về khả năng biến những màn trình diễn của robot thành giá trị thương mại thực sự cũng như hiệu quả của dòng vốn khổng lồ đang đổ vào ngành này.

Ukraine trước sức ép chính trị mới

Ukraine trước sức ép chính trị mới

(CLO) Chính trường Ukraine đang chịu sức ép ngày càng lớn từ yêu cầu ổn định bộ máy thời chiến, cải cách, chống tham nhũng và cạnh tranh quyền lực.

Đa dạng hóa lá chắn an ninh nhằm thích ứng với những biến động

Đa dạng hóa lá chắn an ninh nhằm thích ứng với những biến động

(NB&CL) Việc Ả Rập Xê Út cùng hơn 10 nước thành lập Liên minh Phòng thủ hàng hải (MMDC) tại Biển Đỏ, Eo biển Bab al-Mandeb và Vịnh Aden cho thấy các quốc gia này đang chủ động đa dạng hóa lá chắn an ninh nhằm thích ứng với những biến động địa chính trị ngày càng khó lường.

Nga và Myanmar mở ra giai đoạn phát triển mới trong quan hệ

Nga và Myanmar mở ra giai đoạn phát triển mới trong quan hệ

(CLO) Chuyến thăm chính thức Nga của Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing (16-19/8/2026) và các cuộc hội đàm với Tổng thống Vladimir Putin, Thủ tướng Mikhail Mishustin cho thấy quan hệ Nga-Myanmar tiếp tục được mở rộng theo hướng toàn diện.

Thái Lan đau đầu với bài toán kiểm soát súng

Thái Lan đau đầu với bài toán kiểm soát súng

(CLO) Sau những vụ xả súng liên tiếp, Thái Lan một lần nữa thúc đẩy siết quản lý súng. Nhưng khi vũ khí bất hợp pháp vẫn có thể được tìm mua dễ dàng trên mạng, còn hàng triệu khẩu súng đang lưu hành ngoài tầm kiểm soát, Bangkok phải đối mặt với nhiều câu hỏi khó hơn việc sửa luật.

Nút thắt Hormuz và thế trận giằng co trong xung đột Mỹ - Iran

Nút thắt Hormuz và thế trận giằng co trong xung đột Mỹ - Iran

(CLO) Động lực đàm phán và hoạt động quân sự giữa Mỹ và Iran đang chậm lại đáng kể, cho thấy cuộc đối đầu đã chuyển từ giai đoạn sử dụng sức mạnh trực tiếp sang một trạng thái giằng co, trong đó mỗi bên tìm cách duy trì sức ép và chờ đối phương thay đổi tính toán.

Trong một thế giới bất ổn, có 2.000 tỷ USD cũng vẫn bất an

Trong một thế giới bất ổn, có 2.000 tỷ USD cũng vẫn bất an

(CLO) Nicolai Tangen, CEO Norges Bank Investment Management (NBIM), vừa cảnh báo quỹ đầu tư quốc gia lớn nhất thế giới này có thể “biến mất” trong tương lai. Đáng chú ý, ông cho rằng nguy cơ ấy không còn quá xa vời trong một thế giới đầy bất ổn hiện nay.

Kế hoạch hòa bình cho Gaza và 'nút thắt' Netanyahu

Kế hoạch hòa bình cho Gaza và 'nút thắt' Netanyahu

(CLO) Việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu công khai bác bỏ kế hoạch 15 điểm do Tổng thống Mỹ Donald Trump hậu thuẫn đang đẩy tiến trình giải giáp Hamas và tái thiết Gaza vào một thế giằng co mới. Khi Israel đặt điều kiện giải giáp hoàn toàn lên trước mọi bước rút quân, cánh cửa để Gaza chuyển từ ngừng bắn sang ổn định vẫn chưa thể mở ra.

Học giả quốc tế đánh giá cao chuyến thăm Australia và New Zealand của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm

Học giả quốc tế đánh giá cao chuyến thăm Australia và New Zealand của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm

(CLO) Nhận lời mời của Toàn quyền Australia Sam Mostyn và Toàn quyền New Zealand Cindy Kiro, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm cấp Nhà nước tới Australia và New Zealand từ ngày 9 đến 14/8/2026.

Ba lỗ hổng khiến CHDC Congo trải qua đại dịch Ebola lớn thứ hai lịch sử

Ba lỗ hổng khiến CHDC Congo trải qua đại dịch Ebola lớn thứ hai lịch sử

(CLO) Dù thế giới từng dập tắt thành công nhiều đợt dịch Ebola trước đây, làn sóng bùng phát mới nhất tại CHDC Congo lại ghi nhận tốc độ lây lan nhanh chưa từng có. Sự kết hợp giữa chủng virus hiếm, sự chậm trễ trong phát hiện ban đầu và bối cảnh xung đột đang đẩy quốc gia này vào một cuộc khủng hoảng y tế nghiêm trọng.

Từ bài học Hiroshima đến những rủi ro hạt nhân trong thời đại AI

Từ bài học Hiroshima đến những rủi ro hạt nhân trong thời đại AI

(CLO) Tròn 81 năm sau hai vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki, ký ức đau lòng ấy lại nhắc nhở nhân loại về những mối nguy của vũ khí hạt nhân. Nhưng trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), lời nhắc này còn chỉ ra những rủi ro rất mới, rất đặc trưng của thời đại số.

Cỡ chữ bài viết: