Covid-19: Cơ hội để doanh nghiệp Việt xây dựng lại thương hiệu

(NB&CL) Sau hơn 20 năm đẩy mạnh phát triển thương hiệu quốc gia, nhìn chung, các thương hiệu Việt vẫn còn “lép vế” trên thế giới. Thậm chí, ngay trên “sân nhà”, mức độ cạnh tranh của sản phẩm “made in Việt Nam” còn thua đau so với sản phẩm nhập ngoại.

Bài liên quan

Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan: “Hỗ trợ vượt Covid-19: Cần khuyến khích doanh nghiệp chuyển đổi”

Chuyển đổi số giúp doanh nghiệp giáo dục vững vàng trong đại dịch Covid-19

“Doanh nghiệp cần có “Phương án B” để ứng phó với tình hình mới”

Sáng tạo và linh hoạt ứng biến: Điều mỗi doanh nghiệp cần làm để đứng vững trước làn sóng dịch bệnh

Doanh nhân Việt kiều Trần Quốc Quân: “Tôi nung nấu chuyển một phần tài sản đưa về nước đầu tư”

Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, ông Nguyễn Thanh Tuấn - CEO Công ty CP tư vấn thương hiệu Sao Kim thừa nhận: Việc các sản phẩm Việt lép vế so với hàng nhập khẩu là do khâu phát triển thương hiệu chưa tốt.

Lép vế trên thế giới, thua đau trên sân nhà

+ Một số ý kiến cho rằng, thương hiệu Việt vừa thiếu lại vừa yếu, rất khó cạnh tranh trên thị trường thế giới. Thực tế cho thấy, khi sản phẩm Việt xuất khẩu, nhiều doanh nghiệp đã không thể bảo vệ được chính thương hiệu của họ gây dựng. Ông có quan điểm thế nào về ý kiến này?

- Việt Nam không hề thiếu các thương hiệu do người Việt làm chủ. Bằng chứng là năm ngoái, cả nước có hơn 70.000 nhãn hiệu được đăng ký tại Cục Sở hữu Trí tuệ, con số này tăng đều 10% mỗi năm.

Tuy nhiên, về năng lực cạnh tranh, các thương hiệu Việt lép vế so với hàng nhập khẩu là đúng. Tôi lấy ví dụ, nhiều nông sản của Việt Nam khi xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Nhật Bản, Mỹ hay châu Âu phải “mượn” thương hiệu của nước ngoài. Trong đó, phần nhiều là “mượn” thương hiệu Thái Lan mới đủ điều kiện xuất khẩu.

Bên cạnh đó, việc ý thức bảo vệ thương hiệu Việt còn kém. Bằng chứng mới nhất là việc sản phẩm gạo ngon nhất thế giới năm 2019 - ST25 của Việt Nam, bị một doanh nghiệp nhanh chân đăng ký thương hiệu tại Úc.

Nhiều thương hiệu DN Việt được công nhận là thương hiệu quốc gia nhưng vẫn chưa được đánh giá cao ở nước ngoài.

Nhiều thương hiệu DN Việt được công nhận là thương hiệu quốc gia nhưng vẫn chưa được đánh giá cao ở nước ngoài.

Tại nhiều nước trong đó có Úc, việc đăng ký bản quyền phụ thuộc vào yếu tố ai nhanh chân trước thì được đăng ký trước. Vì vậy, trong trường hợp xấu nhất, chính quyền Úc đồng ý cho doanh nghiệp đăng ký thương hiệu gạo ST25, thì Việt Nam sẽ “mất trắng” thương hiệu này trên đất Úc.

Theo tôi, có nhiều nguyên nhân dẫn tới việc thương hiệu Việt có sức cạnh tranh kém trên trường quốc tế. Thứ nhất, Việt Nam mới thực sự mở cửa hội nhập trong hơn 20 năm trở lại đây, các thương hiệu chưa có điều kiện cọ sát với thực tế thị trường nước ngoài.

Thứ hai, Việt Nam không phải là quốc gia sử dụng tiếng Anh, nên các rào cản ngôn ngữ cũng làm giảm mức độ cạnh tranh của các thương hiệu Việt.

Thứ ba, các doanh nghiệp Việt đa phần có quy mô vừa và nhỏ, nguồn lực hạn chế cho nên việc xây dựng và phát triển thương hiệu, đặc biệt chi phí cho việc bảo hộ thương hiệu ra nước ngoài rất hạn chế.

Cũng chính vì làm không tốt khâu bảo vệ thương hiệu, nên các sản phẩm gắn mác “made in Việt Nam” không đủ điều kiện để gia nhập thị trường quốc tế và sẽ có thiệt hại rất lớn nếu có tranh chấp xảy ra.

Ngoài ra, còn một số rủi ro khác khi bảo vệ thương hiệu không tốt, đó là sản phẩm dễ bị làm nhái, làm giả, khó làm truyền thông thương hiệu, nguy cơ mất thị trường, mất nhãn hiệu;....

+ Không chỉ thiếu năng lực cạnh tranh trên trường quốc tế, thương hiệu Việt còn thua đau trên sân nhà. Theo ông, nguyên nhân nằm ở đâu?

- Tại Việt Nam, các thương hiệu nước ngoài được đầu tư rất bài bản, từ việc nghiên cứu thị trường, thấu hiểu nhu cầu của khách hàng đến đưa ra định vị thương hiệu và truyền thông cực kỳ bài bản để thu hút khách hàng.

Theo nghiên cứu của tôi, các doanh nghiệp ngoại chi từ 10% - 30% tổng doanh thu hằng năm để nghiên cứu thị trường, làm marketing, làm truyền thông để quảng bá thương hiệu.

Trong đó, nhóm ngành tiêu dùng (FMCG) chi nhiều tiền để làm thương hiệu nhất, có thể vượt qua 30% tổng doanh thu. Dĩ nhiên, khi họ chi nhiều tiền để làm thương hiệu, rõ ràng sẽ có nhiều người biết tới và có được lợi thế cạnh tranh.

Ví dụ, các thương hiệu đồ ăn nhanh quốc tế như KFC hay Lotteria khi vào Việt Nam, họ nghiên cứu rất kỹ thói quen ăn uống của người Việt và họ cho ra dòng sản phẩm cơm ăn kèm với gà rán. Việt Nam cũng là thị trường duy nhất có dòng sản phẩm này. Nhờ vào yếu tố đánh trúng tâm lý thị trường, người tiêu dùng trong nước có thiện cảm nhiều với các doanh nghiệp ngoại.

Ngược lại, ở phía doanh nghiệp Việt với rất ít nguồn lực, ít đầu tư nghiên cứu và thiếu hoạch định về truyền thông thương hiệu nên thực tế dù có lợi thế sân nhà, hiểu văn hóa và con người nhưng lại khó giành được chiến thắng.

OngNguyenThanhTuan

+ Việc các doanh nghiệp xây dựng thương hiệu yếu kém đã tác động thế nào tới thương hiệu quốc gia trên trường quốc tế?

- Thương hiệu hiện nay ngày càng đóng vai trò to lớn trong kinh doanh. Trong chuỗi giá trị thì nghiên cứu phát triển sản phẩm và xây dựng thương hiệu là phần có giá trị lớn nhất. Trong khi đó phần sản xuất có giá trị rất nhỏ.

Hãy tưởng tượng khi Nike bán một đôi giày thì phần mà nhà sản xuất gia công cho họ nhận được chưa tới 10%, trong khi đó chi phí thương hiệu đã từ 10-15% và còn lại 70% là chi phí lưu thông bán hàng. Nếu chỉ tập trung vào sản xuất, các công ty Việt Nam chỉ thu được những phần lợi nhuận rất nhỏ.

Đại dịch Covid-19: Cơ hội để doanh nghiệp Việt xây dựng lại thương hiệu

+ Đại dịch Covid-19 đã ảnh hưởng sâu rộng tới nền kinh tế, một số ngành nghề như xuất nhập khẩu, bất động sản hay du lịch chịu thiệt hại nặng nhất. Tuy nhiên, đại dịch Covid-19 lại là một cơ hội để các doanh nghiệp Việt “đập đi xây mới”, nhất là việc đổi mới thương hiệu. Điều này có đúng không, thưa ông?

- Tôi cho rằng, đại dịch đang ảnh hưởng đến tất cả chúng ta một cách rất nặng nề. Đặc biệt đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, không đủ nguồn lực để chống chọi với cơn khủng hoảng đã khá lâu. Hơn 2 năm qua, gần 100.000 doanh nghiệp đã phải giải thể hoặc tạm ngừng kinh doanh.

Tuy nhiên, “cái khó lại ló cái khôn”, “trong nguy có cơ” là những câu nói có ý nghĩa lúc này. Có nhiều doanh nghiệp đã tận dụng áp lực để có những bước chuyển đổi mô hình kinh doanh mạnh mẽ. Đồng thời, họ “đập đi xây lại” thương hiệu, phát triển thương hiệu phù hợp với giai đoạn “bình thường mới”.

+ Theo ông, để có một thương hiệu mạnh đủ sức chống chọi với dịch bệnh, doanh nghiệp phải làm gì?

- Theo tôi, trong thời điểm hiện nay, doanh nghiệp phải nhanh chóng thích nghi với tình hình mới và tập trung vào 3 bước, bao gồm: Duy trì sự sống còn; Xây dựng mô hình tinh gọn và chuẩn bị nền tảng để bứt phá sau dịch.

Để làm được điều này, các doanh nghiệp cần tinh gọn lại doanh nghiệp tập trung vào thế mạnh cốt lõi; cắt giảm chi phí, loại bỏ mọi lãng phí; tối ưu hóa lại quy trình sản xuất, kinh doanh; giữ chân khách hàng đang có và tăng hiệu quả năng suất lao động và tăng tinh thần đội ngũ nhân viên.

+ Được biết, phân khúc khách hàng của Sao Kim hướng tới là các doanh nghiệp vừa và lớn. Tức là các doanh nghiệp này đã được định hình trên thương trường, rất khó để thay đổi thương hiệu mà họ đã dày công gây dựng. Vậy, trong bối cảnh thị trường ngày càng biến động như hiện nay, các doanh nghiệp lớn có cần đổi mới thương hiệu?

- Trước những tác động của đại dịch Covid-19, khiến thị trường, thị hiếu và nhận thức của khách hàng thay đổi, buộc các doanh nghiệp lớn cũng cần phải thay đổi chiến lược kinh doanh và nhận diện thương hiệu của họ.

Ví dụ như Coca-cola hay Pepsi, sau vài năm họ cũng sẽ thay đổi logo, nhận diện thương hiệu một lần. Đây vừa là một giải pháp marketing, vừa là một “chiêu trò” giúp thương hiệu phù hợp với thời đại mới.

+ Vậy, còn các doanh nghiệp start-up thì sao, thưa ông?

- Các doanh nghiệp mới bao gồm cả start-up và SME hiện nay được thừa hưởng rất nhiều tri thức về kinh doanh, bắt kịp với nhịp điệu kinh doanh hiện đại. Họ hiểu được vai trò của thương hiệu và rất mong muốn đầu tư vào thương hiệu. Tuy nhiên họ bị hạn chế về nguồn lực và ngân sách. Do đó, họ cần có lộ trình riêng trong việc phát triển thương hiệu phù hợp, tạo ra lợi thế cạnh tranh trên thị trường.

+ Xin chân thành cảm ơn ông!

Doanh nghiệp phải nhanh chóng thích nghi với tình hình mới và tập trung vào 3 bước, bao gồm: Duy trì sự sống còn; Xây dựng mô hình tinh gọn và chuẩn bị nền tảng để bứt phá sau dịch. Để làm được điều này, các doanh nghiệp cần tinh gọn lại doanh nghiệp tập trung vào thế mạnh cốt lõi; cắt giảm chi phí, loại bỏ mọi lãng phí; tối ưu hóa lại quy trình sản xuất, kinh doanh; giữ chân khách hàng đang có và tăng hiệu quả năng suất lao động và tăng tinh thần đội ngũ nhân viên.

Việt Vũ (Thực hiện)

Xem thêm

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

(CLO) Giá quần áo tăng cao cùng những lo ngại về chất liệu và môi trường đang thúc đẩy người tiêu dùng Mỹ thay đổi thói quen mua sắm. Thay vì chạy theo thời trang giá rẻ, người mua ngày càng chú trọng độ bền, chất lượng và giá trị sử dụng, tạo cơ hội cho các thương hiệu theo đuổi phân khúc cao cấp hơn.

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

(CLO) Các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt tại Pháp hồi tháng 10 có thể khiến các công ty bảo hiểm phải chi trả khoảng 207 triệu euro tiền bồi thường. Phần lớn thiệt hại tập trung ở tài sản của doanh nghiệp, làm gia tăng áp lực tài chính đối với khu vực kinh doanh và thúc đẩy Chính phủ triển khai các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp.

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

(CLO) Không chỉ dừng lại ở hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại hội chợ, Vĩnh Long đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số thông qua hình thức livestream bán hàng trực tuyến. Hoạt động này góp phần quảng bá sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương, đồng thời mở ra cơ hội kết nối thị trường, thúc đẩy tiêu thụ nông sản trong thời đại số.

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Chương trình phủ sóng di động tại các thôn, bản và cụm dân cư lõm sóng ở vùng sâu, vùng xa, biên giới năm 2026. Sau hơn 7 tháng triển khai, 1.337 trạm phát sóng đã đưa mạng di động tốc độ cao tới khoảng 130.000 người dân tại 788 thôn, bản và 1.068 cụm dân cư trên 50 người, nâng tỷ lệ dân số được phủ sóng di động Viettel trên toàn quốc lên 99,7%.

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

TP HCM định hướng phát triển theo mô hình 5 cực động lực, 5 trung tâm vệ tinh. Với người mua nhà để ở, khoảng cách tới trung tâm cần được xem cùng khả năng đi lại, tiếp cận việc làm và các dịch vụ thiết yếu tại từng khu vực.

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tối 18/11/2026, Anphabe công bố Tập đoàn Tân Á Đại Thành có tên trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn. Kết quả ghi nhận sức hấp dẫn của thương hiệu tuyển dụng Tân Á Đại Thành từ góc nhìn của người đi làm trên thị trường lao động Việt Nam.

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Từ những trao đổi, hướng dẫn trong công việc, đội ngũ giảng viên nội bộ EVN giúp đồng nghiệp nâng cao năng lực, hoàn thiện chuyên môn. Qua đó, góp phần bồi đắp văn hóa học tập, gìn giữ và phát triển tri thức trong Tập đoàn.

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) vừa ghi dấu mốc ấn tượng trên hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng khi được vinh danh tại bảng xếp hạng “Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026” do Anphabe tổ chức. PVcomBank xếp vị trí thứ 58 trong Khối Doanh nghiệp vừa và top 3 ngành Ngân hàng tại nhóm xếp hạng tương ứng, ghi nhận những nỗ lực trong hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng.

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Từ giữa tháng 11/2026, Sân golf Long Thành chính thức đưa dịch vụ golf đêm vào hoạt động tại 18 hố Sân Hồ. Bên cạnh thời tiết mát mẻ và thiên nhiên khoáng đãng, với hệ thống chiếu sáng được chú trọng đầu tư cùng chất lượng sân và năng lực vận hành, đây sẽ là lựa chọn mới cho cộng đồng golfer.

Phối cảnh tổng thể dự án MEYINPARK Hưng Yên nhìn từ trên cao.

Từ thuê mặt bằng đến nền tảng tăng trưởng: Bước ngoặt sinh tồn của doanh nghiệp công nghiệp

Áp lực dịch chuyển chuỗi cung ứng và hàng rào tiêu chuẩn xanh khiến bài toán sinh tồn của thị trường công nghiệp không còn bó hẹp trong tư duy "thuê xưởng thô" mà bứt phá sang "nền tảng tăng trưởng" tích hợp. Sự xuất hiện của các hệ sinh thái cộng sinh như MEYINPARK Hưng Yên là bệ phóng vững chắc cho bước chuyển mình chiến lược này.

 Bạc lao dốc mạnh hơn vàng khi lực mua đầu cơ suy yếu

Bạc lao dốc mạnh hơn vàng khi lực mua đầu cơ suy yếu

(CLO) Triển vọng lãi suất duy trì ở mức cao đến cuối năm nay và kéo dài sang năm 2027 đang hỗ trợ đồng USD, đồng thời gia tăng áp lực lên thị trường kim loại quý. Trong đó, bạc chịu sức ép lớn hơn vàng do nhu cầu đầu cơ suy yếu và triển vọng tiêu thụ công nghiệp kém tích cực.

Cỡ chữ bài viết: