Văn Miếu - Quốc Tử Giám là nơi bạn có thể nghe Hà Nội “hạ giọng”: bớt tiếng còi xe, thêm tiếng bước chân trên nền gạch vồ cũ, thêm mùi cây xanh và cảm giác trang nghiêm khi đi dọc trục Bắc - Nam thẳng tắp. Đây là trường Quốc học đầu tiên tại Việt Nam, đồng thời là di tích Nho học tiêu biểu, lưu giữ những dấu ấn giáo dục và lịch sử của thành phố Hà Nội.
Điểm đến này có gì đặc biệt
Khu di tích rộng khoảng 54.331m2, gồm Văn Miếu, Hồ Văn, Quốc Tử Giám, Khuê Văn Các, vườn Giám… Từng lớp cổng và tường ngăn tạo cảm giác như bạn đang “đi sâu” dần vào một thế giới riêng của đạo học, tách khỏi nhịp phố xá.
Về lịch sử, công trình được xây dựng năm 1070 dưới thời vua Lý Thánh Tông. Năm 1076, vua Lý Nhân Tông xây thêm Quốc Tử Giám ngay kế bên để dạy học cho con vua và các gia đình quý tộc. Đến thời Trần Thái Tông, nơi đây đổi tên thành Quốc học viện và nhận dạy cả con cái thường dân có tài hoa xuất chúng. Thời Lê Thánh Tông bắt đầu dựng bia tiến sĩ. Năm 1962, Văn Miếu - Quốc Tử Giám được xếp hạng Di tích quốc gia.
Thông tin thực tế cần nắm trước khi đi
Địa chỉ
Số 58 phố Quốc Tử Giám, phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám, thành phố Hà Nội.
Văn Miếu - Quốc Tử Giám nằm ngay giữa 4 tuyến phố: Nguyễn Thái Học, Văn Miếu, Quốc Tử Giám và Tôn Đức Thắng. Khu vực xung quanh có nhiều đường một chiều, bạn nên tính trước lộ trình để tránh phải vòng lại.
Giờ mở cửa
Mở cửa tất cả các ngày trong tuần: 8h00-17h00.
Giá vé tham quan ban ngày
Du khách cần mua và xuất trình vé tại nơi soát vé. Giá vé theo thông tin nguồn như sau:
| Đối tượng | Giá vé |
|---|---|
| Người lớn | 70.000 VNĐ |
| Học sinh, sinh viên Việt Nam (có thẻ học sinh hoặc thẻ sinh viên) | 35.000 VNĐ |
| Người khuyết tật nặng, người cao tuổi (là công dân Việt Nam từ đủ 60 tuổi trở lên, có căn cước công dân) | 35.000 VNĐ |
| Trẻ em dưới 16 tuổi | Miễn phí |
| Thuyết minh tự động, ngôn ngữ nước ngoài | 100.000 VNĐ |
Lưu ý: Giờ mở cửa, giá vé vào có thể thay đổi theo thời gian; vui lòng liên hệ Ban quản lý di tích để cập nhật thông tin mới nhất.
Cách di chuyển
- Phương tiện cá nhân: nếu xuất phát từ hồ Hoàn Kiếm, bạn di chuyển qua phố Tràng Thi, Nguyễn Khuyến và Hai Bà Trưng sẽ tới. Có thể gửi xe ngay bên cạnh cổng vào, số 58 đường Quốc Tử Giám.
- Xe buýt: các tuyến theo nguồn gồm 38, 41, E08, 08A…
- Xe công nghệ: có thể đặt taxi Xanh SM qua ứng dụng Xanh SM, hotline 1900 2088 hoặc vẫy trực tiếp trên đường.
Gợi ý khám phá theo “mạch” 5 khu
Nếu lần đầu tới, cách dễ nhất để cảm nhận Văn Miếu - Quốc Tử Giám là đi tuần tự qua các lớp cổng, như đọc một câu chuyện được kể chậm rãi:
- Khu thứ nhất: từ cổng chính Văn Miếu Môn tới Đại Trung Môn, hai bên có Đạt Tài Môn và Thành Đức Môn.
- Khu thứ hai: từ Đại Trung Môn đến Khuê Văn Các.
- Khu thứ ba: Thiên Quang Tỉnh (giếng soi ánh mặt trời).
- Khu thứ tư: khu trung tâm với Thượng cung và Bái đường.
- Khu thứ năm: khu Thái Học, xây dựng lại năm 1999.
Những điểm dừng đáng dành thời gian
Văn Miếu Môn: bước qua một nhịp trang nghiêm
Cổng Tam quan phía ngoài mang dáng vẻ trang trọng với 3 cửa, 2 tầng; tầng trên đề ba chữ Văn Miếu Môn theo chữ Hán cổ. Ngay từ đây, không khí đã chuyển tông: từ nhộn nhịp sang lắng lại.
Hồ Văn và vườn Giám: khoảng thở trước khi vào trục chính
Hồ Văn (còn gọi là hồ Giám, hồ Minh Đường) nằm ngay trước cổng, giữa hồ có gò Kim Châu và Phán Thủy Đường – nơi xưa kia diễn ra những buổi bình luận văn chương. Đi dạo chậm quanh hồ là cách hay để “hạ nhịp” trước khi vào bên trong.
Đại Trung Môn: khoảng sân tĩnh mịch hiếm có
Cổng thứ hai gồm 3 gian, nền gạch cao, mái ngói mũi hài theo kiểu mái đình xưa. Hai bên là những lối đi song song, cây cỏ và khoảng trống rộng tạo cảm giác thanh cảnh, đặc biệt khi bạn đến vào buổi sớm.
Khuê Văn Các: biểu tượng không cần giới thiệu dài
Khuê Văn Các được xây dựng năm 1805 bởi Tổng trấn Nguyễn Văn Thành dưới triều nhà Nguyễn. Lầu vuông 8 mái, tầng trên sơn son thếp vàng, mái ngói đỏ chồng lớp; tầng dưới là 4 trụ gạch vuông chạm trổ. Những ô cửa sổ tròn là điểm nhấn khiến nhiều người dừng lại lâu hơn dự tính – để chụp ảnh, và để nhìn kỹ.
82 bia tiến sĩ và giếng Thiên Quang: nơi truyền thống hiếu học “lên tiếng”
82 bia tiến sĩ đặt trên lưng rùa đá, ghi thông tin các thủ khoa qua nhiều triều đại. Ngày 09/03/2010, 82 bia đá được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới. Ngay cạnh đó, giếng Thiên Quang (Ao Văn) hình vuông, tượng trưng cho mặt đất, được xây với dụng ý “soi sáng tri thức”.
Nhà Thái Học: lớp kết thúc của hành trình
Nhà Thái Học được xây dựng năm 2000 theo phong cách kiến trúc truyền thống với ngói nung, gỗ, gạch. Theo nguồn, tầng 1 trưng bày về Văn Miếu - Quốc Tử Giám Thăng Long, nền giáo dục Nho học Việt Nam và tôn vinh Danh sư Tư nghiệp Quốc Tử Giám Chu Văn An; tầng 2 thờ các vị vua Lê Thánh Tông, Lý Nhân Tông, Lý Thánh Tông.
Những trải nghiệm nên thử
Chụp ảnh trong không gian đạo học
Không gian yên tĩnh và nhiều lớp cảnh (cổng – sân – giếng – lầu) giúp ảnh của bạn có chiều sâu tự nhiên. Nếu muốn ít người trong khung hình, hãy ưu tiên đi sớm trong khung 8h00-17h00.
Xin chữ và tìm không khí tháng Giêng
Vào tháng Giêng, khu di tích thường nhộn nhịp hoạt động xin chữ thư pháp. Bạn cũng sẽ thấy nhiều học sinh, sinh viên đến dâng hương cầu may, tạo nên một mạch văn hóa rất “Hà Nội”: trầm, nhưng không xa cách.
Tour đêm: khi ánh sáng kể chuyện
Tour đêm đưa bạn đi qua hành trình kết hợp ánh sáng và âm thanh, cùng các hoạt động trải nghiệm như trò chơi dân gian, bia đá kể chuyện, học với thầy đồ… Điểm nhấn theo nguồn là trình chiếu ánh xạ 3D “Tinh Hoa Đạo Học”.
- Giờ mở cửa: 18h30-21h30
- Giờ chiếu: 19h45 và 20h45
- Giá vé vào cổng: từ 1m - 1m3: 199.000 VNĐ; trẻ em dưới 1m: miễn phí
Theo khuyến nghị của ban tổ chức, du khách nên vào cửa 60 phút trước giờ trình chiếu; chương trình kéo dài khoảng 20 - 30 phút.
Gợi ý kết hợp điểm đến gần Văn Miếu - Quốc Tử Giám
Vì nằm ở vị trí trung tâm, bạn có thể ghép Văn Miếu - Quốc Tử Giám với các điểm đến lân cận theo khoảng cách trong nguồn:
| Địa điểm | Khoảng cách |
|---|---|
| Cột cờ Hà Nội | 1,1km |
| Hoàng Thành Thăng Long | 1,2km |
| Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh | 1,6km |
| Bảo tàng Hồ Chí Minh | 1,7km |
| Nhà tù Hỏa Lò | 1,9km |
Tips để chuyến tham quan trọn vẹn
- Mua vé và xuất trình tại nơi soát vé.
- Giữ gìn vệ sinh, cảnh quan; không sờ, ngồi, nằm hoặc di chuyển hiện vật khỏi vị trí ban đầu.
- Tuân thủ quy định an ninh, phòng chống cháy nổ; không hút thuốc lá.
- Mặc trang phục lịch sự, kín đáo khi vào khu di tích.
- Nếu đi tour đêm, cân nhắc đến sớm theo khuyến nghị 60 phút trước giờ chiếu để tránh lỡ khung giờ đã chọn.
Đi hết Văn Miếu - Quốc Tử Giám không khó, nhưng để “nghe” được nơi này, bạn hãy đi chậm. Có những góc sân chỉ cần đứng yên vài phút, tự nhiên thấy rõ vì sao người xưa coi tri thức là thứ cần được tôn kính như một nghi lễ.