Làng văn hoá truyền thống dân tộc Nùng Thái Nguyên: Không gian mang đậm giá trị văn hóa truyền thống

Dự án đầu tư quy mô

Xã Hòa Bình, huyện Đồng Hỷ không chỉ được biết đến là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, mà còn là vùng đất lưu giữ nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể nổi tiếng, những nét văn hóa đặc sắc của đồng bào các tộc người thiểu số gồm 10 dân tộc anh em sinh sống: Dao, Tày, Cao Lan, Mường, Hoa, Paco, Nùng, Sán dìu, Sán chí, Kinh.

Trong thời gian qua, trên địa bàn huyện có một số dự án về du lịch đã và đang được triển khai thực hiện, nổi bật là Dự án đầu tư xây dựng công trình “Bảo tồn làng văn hoá truyền thống dân tộc Nùng xóm Tân Đô, xã Hoà Bình, huyện Đồng Hỷ” do Sở VHTT&DL làm chủ đầu tư, kinh phí trên 10,6 tỷ đồng.

lang van hoa truyen thong dan toc nung thai nguyen khong gian mang dam gia tri van hoa truyen thong hinh 1

Phối cảnh dự án.

Các hạng mục tiêu biểu là: Xây nhà sinh hoạt văn hóa cộng đồng; bảo tồn, tôn tạo Đình Tân Đô, bảo tồn mẫu nhà truyền thống và một số hạng mục khác.Đường dẫn vào “bản nhà sàn” đi qua những vườn chè xanh mướt mải và cánh đồng ngô bạt ngàn. Xa xa, những nếp nhà sàn lấp ló giữa những màu xanh cây cối bình yên đến lạ.

Các ngôi nhà sàn có cột được làm bằng gỗ lim nên dù gần nửa thế kỷ trôi qua vẫn vững chãi, không mối mọt. Nơi đây, còn lưu giữ 67 ngôi nhà sàn, trong đó nhiều ngôi nhà cổ vẫn còn nguyên bản. Nhà sàn cổ truyền có thiết kế khối thiên về hình chữ nhật nằm ngang được chia theo tỉ lệ 5/7 hoặc 6/7 với 56 cột trụ bao gồm 2 cột thông thiên thẳng từ nền nhà tới đỉnh nóc, 8 cột cái trụ giữa, 16 cột quân xung quanh và 30 cột hiên tạo vách. Đa số người dân biết nói tiếng Nùng và một số người cao tuổi biết chữ viết riêng của dân tộc Nùng, nhiều phong tục tập quán truyền thống vẫn còn được lưu giữ theo bản sắc truyền thống và thực hành trong đời sống thường ngày của đồng bào như: lễ đầy tháng con nhỏ, Lễ cưới hỏi, lễ vào nhà mới, lễ mừng sinh nhật, phong tục đón tết cổ truyền, lễ thanh minh, rằm tháng bảy, lễ hội đình Làng…

Theo ông Lê Ngọc Linh - Phó Giám đốc Sở VHTT&DL tỉnh Thái Nguyên, việc lựa chọn bảo tồn Làng truyền thống dân tộc Nùng xóm Tân Đô, xã Hòa Bình, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên phù hợp với mục tiêu, nguyên tắc của Chương trình MTQG 1719; góp phần khơi dậy, hình thành trên địa bàn các dân tộc thiểu số một mô hình khai thác, phát huy tiềm năng từ văn hoá truyền thống tiêu biểu của dân tộc, từ đó nhân rộng, phát triển để xây dựng các làng văn hoá - du lịch, điểm văn hoá du lịch, tạo đà chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại làng, bản ở các vùng dân tộc thiểu số.

Nhiều lễ hội với dấu ấn văn hóa sâu sắc

Đến với xóm Tân Đô, huyện Đồng Hỷ du khách có cơ hội hoà mình vào những lễ hội truyền thống vô cùng phong phú và độc đáo. Nổi bật là lễ hội Đình Tân Đô - lễ hội truyền thống của đồng bào dân tộc Nùng, được tổ chức vào ngày mùng 4 tháng Giêng (Âm lịch). Lễ hội được nhân dân địa phương tổ chức để cảm tạ công lao của các vị thần: Cao Sơn Quý Minh Đại Vương, Đức Ông Tổng Đốc Đô Đốc Đại Thần, Đức ông Linh Vân Kỷ Sỹ đại thần…

Đồng thời đây là dịp để mọi thế hệ người trong vùng đến gặp gỡ, trao đổi, thăm viếng, tìm hiểu với nhau… kết thúc một năm lao động vất vả cực nhọc, bao nhiêu trắc trở của mỗi người, mỗi gia đình đều khép lại, mở ra một năm mới phát tài, ăn nên, làm ra và biết bao nhiêu điều may mắn hạnh phúc đang chờ ở năm mới bình an, phát triển.

lang van hoa truyen thong dan toc nung thai nguyen khong gian mang dam gia tri van hoa truyen thong hinh 2

“Nghi lễ Hét khoăn”.

“Nghi lễ Hét khoăn” - Lễ mừng sinh nhật của người Nùng thuộc loại hình tập quán xã hội, được người Nùng ở xóm Tân Đô xã Hòa Bình bảo tồn và duy trì từ nhiều đời nay được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia.

Nghi lễ là tập quán lâu đời của người Nùng, không chỉ mang lại niềm vui cho người cao tuổi, mà còn là bài học đạo đức cho thế hệ trẻ về lòng hiếu thảo đối với ông bà, cha mẹ. Đối với người Nùng, đây chính là món quà quý giá nhất của con cháu dành cho ông bà, cha mẹ mình, thể hiện sự kính trọng, hiếu nghĩa của họ với các bậc sinh thành.

Cùng với thời gian, nhiều nghi thức trong nghi lễ Hét Khoăn được giản lược cho phù hợp với đời sống hiện đại, song nghi lễ này vẫn được các thế hệ trong gia đình của người Nùng tổ chức thường xuyên và trao truyền cho nhau, thể hiện sự tôn trọng, tấm lòng hiếu thảo cũng như sự kính trọng của con cháu đối với ông bà, cha mẹ.

lang van hoa truyen thong dan toc nung thai nguyen khong gian mang dam gia tri van hoa truyen thong hinh 3

Nghi lễ Cấp sắc là di sản phi vật thể tiêu biểu đã được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia.

Trong thời đại ngày nay, Nghi lễ mừng sinh nhật của người Nùng được bảo tồn và phát huy có tác dụng thiết thực trong việc giáo dục truyền thống, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” đối với thế hệ trẻ dân tộc Nùng nói riêng và nhân dân các dân tộc Việt Nam nói chung.

Nghi lễ Cấp sắc là di sản phi vật thể tiêu biểu đã được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia. Với người Nùng nơi đây, chỉ có những người làm nghề thày cúng mới được Cấp sắc, trước khi được Cấp sắc, người được cấp sắc phải đảm bảo rất nhiều yêu cầu, nhiều tiêu chuẩn khác nhau, phải có đạo đức tốt, lối sống lành mạnh, khiêm tốn, sống hòa nhã với mọi người.

Lễ cấp sắc thực chất là một cuộc đại diễn xướng bởi nó tập trung khá nhiều hình thức nghệ thuật biểu diễn như hát, khí cụ, sân khấu nhập đồng, trò diễn; sự kết hợp nhuần nhuyễn các yếu tố trên đã tạo nên sức hấp dẫn của Lễ cấp sắc của người Nùng nói chung cũng như tại xã Hòa Bình nói riêng. Bên cạnh đó, đồng bào dân tộc Nùng ở xóm Tân Đô, xã Hòa Bình, huyện Đồng Hỷ đến nay vẫn duy trì một số trò chơi dân gian đặc sắc, như: Kéo co, đánh yến, đánh cù, tung còn, đi khà kheo...

Kho tàng văn hóa nghệ thuật của đồng bào Nùng tương đối phong phú và độc đáo, trong đó phải kể tới những làn điệu dân ca Nùng, làn điệu ru, làn điệu đồng dao, làn điệu then, mo, sliên, tào…, đặc biệt là sli, lượn và cỏ lảu.

Có thể thấy, dự án đầu tư xây dựng công trình Bảo tồn làng văn hoá truyền thống dân tộc Nùng xóm Tân Đô, xã Hoà Bình, huyện Đồng Hỷ với tiêu chí bảo tồn, tôn tạo một không gian đậm chất truyền thống địa phương, lưu giữ và phát triển những giá trị văn hóa dân tộc hứa hẹn sẽ mang đến một điểm đến văn hoá du lịch đặc sắc cho du khách, từ đó phát triển kinh tế xã hội địa phương. 

Xem thêm

Lần đầu đưa trình diễn thơ vào không gian Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội

Lần đầu đưa trình diễn thơ vào không gian Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội

(CLO) Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, Tọa đàm trao đổi chuyên môn “Trình diễn thơ - Vượt qua đường biên chữ” do Nhóm Dự án văn hóa Hà Nội FM tổ chức, mở ra góc nhìn mới về sự tiếp nối các hình thức diễn xướng thơ truyền thống trong thực hành nghệ thuật đương đại.

Hà Nội tổ chức pháo hoa hỏa thuật, ra mắt 72 tour du lịch dịp 10/10

Hà Nội bắn pháo hoa tại sân vận động Mỹ Đình tối nay

(CLO) Tối 22/11, người dân Hà Nội có thể thưởng thức màn trình diễn pháo hoa kết hợp hỏa thuật kéo dài khoảng 1 phút 20 giây tại sân vận động quốc gia Mỹ Đình. Đây là hoạt động nằm trong chương trình tổng duyệt concert quốc gia “Muôn sắc Việt Nam”, trước đêm diễn chính thức vào ngày 24/11.

Phục dựng lễ cúng nhà rông, nối dài mạch nguồn văn hóa giữa đại ngàn Tây Nguyên

Phục dựng lễ cúng nhà rông, nối dài mạch nguồn văn hóa giữa đại ngàn Tây Nguyên

(CLO) Sáng 22/11, UBND xã Ia Pnôn (tỉnh Gia Lai) tổ chức phục dựng lễ cúng nhà rông truyền thống của người Jrai tại làng Bua, nhằm bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Hoạt động không chỉ tái hiện nét sinh hoạt tín ngưỡng lâu đời mà còn khơi dậy niềm tự hào về cội nguồn, kết nối các thế hệ trong nỗ lực gìn giữ di sản của cộng đồng.

Hơn 2.000 người diễu hành áo dài, cổ phục quanh hồ Hoàn Kiếm

Hơn 2.000 người diễu hành áo dài, cổ phục quanh hồ Hoàn Kiếm

(CLO) Sáng 22/11, hơn 2.000 người trong trang phục áo dài và cổ phục truyền thống tham gia chương trình Diễu hành Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 với chủ đề “Dòng chảy di sản”, đi qua các tuyến phố quanh hồ Hoàn Kiếm và Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, tạo nên không gian văn hóa đặc sắc giữa trung tâm Thủ đô.

Cao Bằng tổ chức chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

Cao Bằng tổ chức chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

(CLO) Với chủ đề “Cao Bằng mở cửa di sản”, chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 được tổ chức từ ngày 13-24/11, chú trọng đưa các giá trị văn hóa truyền thống vào đời sống cộng đồng, kết hợp quảng bá di sản với phát triển sản phẩm du lịch đặc trưng.

Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026: Kết nối di sản với hơi thở đương đại

Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026: Kết nối di sản với hơi thở đương đại

(CLO) Tối 21/11, tại Bảo tàng Hà Nội, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức khai mạc Lễ hội Áo dài Du lịch Hà Nội 2026 với đêm nghệ thuật đặc biệt mang chủ đề “Hà Nội bốn mùa”. Sự kiện mở đầu chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật và trải nghiệm diễn ra từ ngày 21 đến 23/11.

TP HCM ra mắt Trung tâm Đổi mới sáng tạo Công nghiệp Văn hóa, kết nối văn hóa với kinh tế

TP HCM ra mắt Trung tâm Đổi mới sáng tạo Công nghiệp Văn hóa, kết nối văn hóa với kinh tế

(CLO) Ngày 21/11, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Công nghiệp Văn hóa (CIIC) chính thức ra mắt tại TP HCM, hướng đến kết nối công nghệ, nghệ thuật và doanh nghiệp, đưa các ý tưởng sáng tạo thành sản phẩm văn hóa có khả năng tiếp cận thị trường. Cùng với đó, mô hình Không gian Văn hóa Làng Phố tại phường Tân Sơn Nhất được kỳ vọng tạo thêm không gian trải nghiệm, gìn giữ và lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đô thị.

Hậu trường loạt bài đoạt giải 'Đi tìm giá trị nếp nhà Việt'

Hậu trường loạt bài đoạt giải 'Đi tìm giá trị nếp nhà Việt'

(CLO) Không chỉ kể những câu chuyện về truyền thống gia đình, loạt bài “Nếp nhà trong thời đại số: Đi tìm hệ giá trị gia đình Việt Nam hôm nay” của Báo Nhà báo và Công luận còn đặt ra câu hỏi về cách gìn giữ, tiếp nối những giá trị ấy trước biến đổi của đời sống hiện đại. Phía sau tác phẩm đoạt giải Ba báo chí toàn quốc về văn hóa là những trăn trở của người làm báo khi tiếp cận đề tài tưởng quen mà không dễ viết sâu.

Hà Tĩnh phát hiện 2 đạo sắc phong cổ quý hiếm

Hà Tĩnh phát hiện 2 đạo sắc phong cổ quý hiếm

(CLO) Hai đạo sắc phong cổ ghi nhận việc triều Nguyễn phong thần cho Thiền sư Giác Hải, góp phần làm sáng tỏ thêm dấu ấn Phật giáo trong đời sống tín ngưỡng của cư dân vùng đất Hà Tĩnh.

Cỡ chữ bài viết: