Ngành Thông tin & truyền thông: Một năm nhiều dấu ấn và nỗ lực

Tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt chuyển đổi số quốc gia

Dự hội nghị có Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc, Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng, các Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, lãnh đạo một số Bộ, ngành, cơ quan Trung ương; lãnh đạo chủ chốt của các đơn vị chuyên môn thuộc Bộ, lãnh đạo các Sở Thông tin và Truyền thông các tỉnh, thành phố...

Phát biểu khai mạc Hội nghị Tổng kết ngành TT&TT năm 2024, Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định, chặng đường 5 năm từ khi Chính phủ ban hành Chương trình Chuyển đổi số quốc gia năm 2020 đã giúp Việt Nam trở thành một trong những quốc gia có tốc độ tăng trưởng chuyển đổi số nhanh nhất thế giới, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế số, chính phủ số và thương mại điện tử.

Để tiếp tục duy trì đà tăng trưởng này, Việt Nam đặt ra mục tiêu trở thành nước có thu nhập trung bình cao vào năm 2030, với các chỉ số về hạ tầng số, công nghệ số, kinh tế số và Chính phủ điện tử đều nằm trong nhóm top 50 thế giới.

Bộ trưởng khẳng định ngành TT&TT sẽ tiếp tục đóng vai trò là hạ tầng số, công nghệ số và dẫn dắt chuyển đổi số quốc gia, là nền tảng để Việt Nam vươn lên trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045.

Báo cáo tổng kết của Bộ Thông tin và Truyền thông cho biết, năm 2024 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc tăng tốc, bứt phá thực hiện thắng lợi nhiệm vụ của cả nhiệm kỳ theo Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, Nghị quyết của Quốc hội về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2021 - 2025.

Bộ đã quán triệt tinh thần chủ đề điều hành của Chính phủ năm 2024 đó là “Kỷ cương trách nhiệm, chủ động kịp thời, tăng tốc sáng tạo, hiệu quả bền vững” và thực hiện chủ đề năm 2024 của ngành Thông tin và Truyền thông “Phổ cập hạ tầng số và sáng tạo ứng dụng số để phát triển kinh tế số - Động lực mới cho tăng trưởng kinh tế và năng suất lao động”

Với những hành động cụ thể, cách làm mới, mang lại những giá trị thực chất, hiệu quả và đóng góp nhiều hơn nữa cho sự phát triển của đất nước và của ngành, Bộ Thông tin và Truyền thông đã phát huy tinh thần trách nhiệm, đoàn kết, thống nhất, chung sức, đồng lòng, tiếp tục tập trung thực hiện quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đã đề ra tại các nghị quyết, kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ, Quốc hội...để hoàn thành cao nhất mục tiêu, nhiệm vụ phát triển ngành Thông tin và Truyền thông năm 2024. 

Theo Báo cáo khảo sát Chính phủ điện tử năm 2024 (EGDI) của Liên hợp quốc, Việt Nam đã vươn lên vị trí thứ 71 trong tổng số 193 quốc gia, tăng 15 bậc so với năm 2022. Đây là lần đầu tiên Việt Nam được xếp vào nhóm EGDI ở mức rất cao và có vị trí xếp hạng cao nhất kể từ khi bắt đầu tham gia đánh giá EGDI của Liên hợp quốc năm 2003. Tại khu vực Đông Nam Á, Việt Nam xếp thứ 5/11 nước về Chính phủ điện tử, tăng 1 bậc so với năm 2022.

Tháng 9/2024, Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU) cũng đã công bố Chỉ số an toàn thông tin mạng toàn cầu năm 2024 (GCI), theo đó, Việt Nam đã tăng 8 bậc kể từ báo cáo công bố năm 2021, vươn lên vị trí thứ 17/194 quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn thế giới, đứng thứ 4 ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương và thứ 3 trong số các nước thuộc Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) về lĩnh vực an ninh mạng. Việt Nam đạt điểm gần như tuyệt đối cho 5 tiêu chí đánh giá của GCI và được xếp hạng quốc gia bậc 1 “kiểu mẫu” (bậc cao nhất trong 5 bậc), là nhóm các quốc gia “làm gương”, đồng thời nằm trong top 3 nhóm các quốc gia dẫn đầu thế giới. Tháng 11/2024, Liên minh Bưu chính thế giới UPU đã công bố chỉ số tích hợp phát triển bưu chính của Việt Nam, theo đó, Bưu chính Việt Nam năm 2024 được tăng hạng từ nhóm 6 (năm 2023) lên nhóm 8.

Không chỉ vậy, năm qua, Bộ TT&TT tích cực, chủ động tập trung xây dựng, hoàn thiện môi trường pháp lý thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia. Dự án Luật Công nghiệp công nghệ số đã trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XV. Bộ đã tham mưu trình Bộ Chính trị ban hành 01 Nghị quyết của Bộ Chính trị; Chính phủ thông qua 02 hồ sơ đề nghị xây dựng luật , ban hành 04 Nghị quyết Chính phủ, 07 Nghị định Chính phủ; Thủ tướng Chính phủ ban hành 18 Quyết định, 02 Chỉ thị, 01 Công điện và ban hành theo thẩm quyền 26 Thông tư.

Ngoài ra, Bộ cũng đang xây dựng 02 hồ sơ đề nghị xây dựng Luật Sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản, Luật Bưu chính, 06 Nghị định Chính phủ, 07 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Công tác thông tin, tuyên truyền, nhất là truyền thông chính sách tiếp tục khẳng định được vai trò quan trọng trong việc phản ánh trung thực dòng chảy chính của xã hội Việt Nam, tạo đồng thuận, lan toả năng lượng tích cực, tạo niềm tin xã hội, góp phần tạo ra sức mạnh tinh thần để Việt Nam bứt phá vươn lên, thực hiện thành công cuộc cách mạng chuyển đổi số, tạo nền tảng vững chắc đưa đất nước ta, dân tộc ta bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Doanh thu toàn ngành Thông tin và Truyền thông tăng 13,2% so với năm 2023

Theo báo cáo tại Hội nghị, năm 2024, ngành TT&TT Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng kể, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Năm 2024, doanh thu toàn ngành Thông tin và Truyền thông ước đạt 4.243.984 tỷ đồng, tăng 13,2% so với năm 2023. Nộp ngân sách nhà nước ước đạt 109.478 tỷ đồng, tăng 15,1% so với năm 2023. Đóng góp vào GDP của ngành Thông tin và Truyền thông ước đạt 989.016 tỷ đồng, tăng 11,2% so với năm 2023. Tổng số lao động toàn ngành Thông tin và Truyền thông ước khoảng 1.542.994 lao động, tăng 2% so với năm 2023.

Trong đó, các lĩnh vực trọng điểm trong ngành đều ghi nhận sự tăng trưởng ấn tượng. Cụ thể như sau:

Lĩnh vực bưu chính, doanh thu ước đạt 71.140 tỷ đồng, tăng 21% so với cùng kỳ năm 2023, ước đạt 110,8% kế hoạch năm 2024.

Lĩnh vực viễn thông đánh dấu bước ngoặt khi mạng 5G được triển khai thương mại hóa, với 25,5% dân số được phủ sóng. Tổng số thuê bao băng rộng di động/100 dân đạt 94 thuê bao/100 dân, tăng 10% so với cùng kỳ năm 2023 (85,7 thuê bao/100 dân). Lượng phổ tần đã cấp cho thông tin di động tại Việt Nam đạt 640 MHz, đứng thứ 4/10 trong ASEAN, tăng 5 bậc so với năm 2023.

Lĩnh vực phát thanh, truyền hình có doanh thu đạt 12.524 tỷ đồng, tăng 1,7% so với năm 2023 (12.049 tỷ đồng). Doanh thu ngành game ước đạt khoảng 12.500 tỷ đồng, giảm nhẹ so với năm 2023 (12.552 tỷ đồng). Đáng chú ý, tỷ lệ tin xấu, độc, sai sự thật được phát hiện và xác minh trên mạng xã hội được ngăn chặn, xử lý nghiêm, kịp thời trong năm ước đạt khoảng 92,7%, tăng 0,4 điểm % so với cùng kỳ năm 2023.

Lĩnh vực công nghiệp ICT (công nghệ thông tin và truyền thông) tiếp tục khẳng định vai trò dẫn đầu doanh thu lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông đạt 152 tỷ USD, tăng gần 11% so với năm 2023...

Bộ TT&TT và Bộ KH&CN sẽ hợp nhất với nhau

Trong phát biểu, Bộ trưởng Bộ Thông tin & Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh về việc hợp nhất này. Bộ trưởng cho biết, theo chỉ đạo của Trung ương và Chính phủ, Bộ TT&TT và Bộ KH&CN sẽ hợp nhất với nhau và trở thành Bộ Khoa học, Công nghệ và Truyền thông (Bộ KH, CN & TT).

"Hai Bộ hợp nhất với nhau phải tìm ra được điểm chung cộng lực thì mới mạnh lên. Bộ KH&CN quản lý về phát triển công nghệ nói chung. Bộ TT&TT quản lý CNTT, CNS - là những công nghệ cốt lõi, nền tảng cho tất cả các ngành, lĩnh vực khác, CNS là các công nghệ năng động và quan trọng nhất hiện nay. Tên của Bộ TT&TT thực ra là Bộ Công nghệ thông tin và Truyền thông, nhưng vì Quốc hội thấy 2 bộ đều có chữ "công nghệ" nên cắt đi chữ "công nghệ" và tên Bộ trở thành Bộ TT&TT. Công nghệ chính là điểm chung, tạo ra sự hiệp lực, cộng lực và cộng hưởng của hai Bộ..." - Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh. 

Bộ trưởng cũng chia sẻ thêm, phát triển công nghệ thì chủ yếu là ở doanh nghiệp. Trên 50.000 doanh nghiệp CNS thuộc quản lý của Bộ TT&TT nay sẽ được tiếp cận nhanh hơn với các kết quả nghiên cứu của Bộ KH&CN. Làm cho KHCN gần hơn với doanh nghiệp, đưa nhanh hơn kết quả nghiên cứu KHCN thành các sản phẩm phục vụ cuộc sống...

Và việc sáp nhập nhằm tận dụng sức mạnh cộng hưởng để đưa nhanh các kết quả nghiên cứu khoa học vào ứng dụng thực tiễn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp công nghệ Việt Nam. Đây được xem là giải pháp quan trọng để thúc đẩy quá trình chuyển đổi số quốc gia.

Hai Bộ hợp nhất với nhau sẽ thành một Bộ mới rất quan trọng, rất lớn của đất nước. Bộ Chính trị vừa ban hành Nghị quyết 57, đúng vào dịp 80 năm ngày thảnh lập Quân đội nhân dân Việt Nam, 22-12-2024. Đây là Nghị quyết chuyên đề đặc biệt quan trọng về Đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, với nhiều quan điểm, nhiệm vụ và giải pháp lớn có tính cách mạng, giống như Nghị quyết Khoán 10 cho nông nghiệp cách đây 40 năm, nhưng lần này là cho KHCN, ĐMST và CĐS quốc gia. Bộ mới hợp nhất, Bộ KH, CN và TT sẽ là lực lượng nòng cốt để hiện thực hoá Nghị quyết đặc biệt quan trọng này.

Sự nỗ lực này không chỉ nhằm góp phần đổi mới cách thức hoạt động trong ngành, mà còn mang ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế. Đúng như Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh: "Ngành TT&TT là hạ tầng số, là công nghệ số, là công nghiệp số, là dẫn dắt CĐS quốc gia, là truyền thông số thì phải nhận lấy sứ mệnh tạo ra các nền tảng cho đất nước phát triển. Việt Nam muốn bay lên thì phải có đôi cánh, một bên là công nghệ, một bên là sức mạnh tinh thần do báo chí, truyền thông và xuất bản khơi dậy...". 

Hà Vân