“Cái nôi” của những cửa ngõ quốc tế
“Sân bay là một phần thiết yếu của hạ tầng quốc gia, gắn chặt với tăng trưởng và phát triển kinh tế. Để khai mở tối đa tiềm năng của một sân bay, quy hoạch tổng thể cẩn trọng và đầu tư vào năng lực vận hành là điều rất quan trọng”.
Chia sẻ của ông Eugene Gan, Tổng giám đốc Changi Airports International (CAI) về triết lý phát triển sân bay của “ông lớn” ngành hàng không phần nào lý giải vì sao Changi đã trở thành một phần của hình ảnh đảo quốc sư tử: hiệu quả, văn minh, tiện nghi và giàu trải nghiệm. Với không ít du khách, sân bay này không còn đơn thuần là nơi quá cảnh hay làm thủ tục, mà là một điểm phải ghé trong hành trình khám phá Singapore.
Trong hơn hai thập kỷ, CAI đã mang DNA vận hành Changi đến hơn 60 sân bay tại hơn 20 quốc gia. Mỗi dự án là một bài toán khác nhau, nhưng cách tiếp cận của CAI luôn nhất quán: định hình lại cách một sân bay tạo ra giá trị cho hành khách, cho điểm đến, và cả nền kinh tế xung quanh nó.
Từ một sân bay đơn thuần khai trương năm 1981 với mục tiêu phục vụ vài triệu khách mỗi năm, Changi đã trở thành cỗ máy kinh tế và trải nghiệm, nơi 70 triệu lượt khách mỗi năm đến đây không chỉ vì mục tiêu di chuyển. Thậm chí, sân bay này đã trở thành một phần bản sắc quốc gia, góp phần định hình Singapore như một trung tâm kết nối hàng đầu thế giới.
Còn tại Rio de Janeiro (Brazil), CAI tiếp nhận sân bay Tom Jobim năm 2013 với một hạ tầng “lão hóa”, quy trình lạc hậu và gần như không có dịch vụ thương mại. Nhưng chỉ trong ba năm CAI đã biến nó thành cửa ngõ đủ tầm đón Thế vận hội Olympic Mùa hè 2016 (Rio). Hơn 100 cửa hàng bán lẻ và ẩm thực được đưa vào, cửa hàng miễn thuế 8.000m² đầu tiên trong lịch sử Brazil ra đời. Doanh thu phi hàng không trên mỗi hành khách tăng gấp đôi trong bốn năm. Báo chí quốc tế sau kỳ Olympic đó đã ca ngợi hành trình qua sân bay là một hành trình "liền mạch và diệu kỳ".
Việt Nam trong hành trình toàn cầu của CAI
Và ngày 21/3/2026, CAI chính thức bắt tay với Sun Group, thiết lập sự hiện diện của “thương hiệu sân bay điểm đến” hàng đầu thế giới tại Việt Nam - quốc gia đang được đánh giá là một trong 10 thị trường hàng không tăng trưởng nhanh nhất châu Á - Thái Bình Dương, với tốc độ khoảng 8,1% mỗi năm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng lượng hành khách thông qua hệ thống cảng hàng không Việt Nam đạt 63,7 triệu lượt, tăng khoảng 6% so với cùng kỳ năm 2025.
Đặc biệt, khu vực kinh tế tư nhân, với những doanh nghiệp tiên phong như Sun Group, đang mở ra một cách tiếp cận mới trong phát triển hạ tầng hàng không. Không chỉ đầu tư vào từng công trình riêng lẻ, Sun Group từng bước hình thành một hệ sinh thái hàng không gồm hệ thống các sân bay khắp cả nước, hãng hàng không Sun PhuQuoc Airways, tổ hợp bảo dưỡng tàu bay và hạ tầng phục vụ điểm đến.
Từ Cảng HKQT Vân Đồn - sân bay tư nhân đầu tiên của Việt Nam, đến việc tiếp nhận vận hành và mở rộng Cảng HKQT Phú Quốc phục vụ APEC 2027, cùng dự án Cảng hàng không Phan Thiết đang được triển khai, Sun Group không chỉ tạo thêm năng lực hạ tầng mà còn chứng minh khả năng triển khai các dự án quy mô lớn, đòi hỏi nguồn vốn đầu tư khổng lồ.
Đặc biệt tại Cảng HKQT Phú Quốc, sau khi tiếp nhận vận hành đầu năm 2026, hàng loạt giải pháp nâng cấp từ hệ thống thu phí không dừng ePass, Wi-Fi toàn nhà ga, hệ thống màn hình hiển thị thông tin chuyến bay (FIDS) đến hệ thống kiểm soát an ninh và boarding bằng sinh trắc học nhận diện khuôn mặt Sun Express đã nhanh chóng được Sun Group đưa vào khai thác. Song song, dự án mở rộng sân bay đang được thi công cấp tập đón Hội nghị APEC 2027, dự kiến đạt công suất 24 triệu khách mỗi năm và có thể mở rộng lên 50 triệu khách trong tương lai, kỳ vọng đưa Phú Quốc trở thành cửa ngõ quốc tế thứ ba của Việt Nam sau Hà Nội và TP.HCM.
Sun Group còn hợp tác với SITA - tập đoàn công nghệ hàng không hàng đầu thế giới để triển khai các giải pháp sân bay thông minh, ứng dụng sinh trắc học, dữ liệu thời gian thực và tự động hóa hành trình hành khách; đồng thời bắt tay với GMR Group nhằm phát triển vận hành sân bay, khai thác thương mại và mở rộng kết nối quốc tế.
Chính những nền tảng đó đã tạo tiền đề để quan hệ giữa Sun Group và Changi Airports International từng bước được hình thành và mở rộng. Vào ngày 3/7/2026, quan hệ giữa hai bên được nâng lên khuôn khổ hợp tác chiến lược toàn diện, mở rộng từ một dự án cụ thể sang toàn bộ vòng đời phát triển các dự án hạ tầng hàng không do Sun Group đầu tư, từ quy hoạch, thiết kế, xây dựng đến vận hành, bảo trì và phát triển dịch vụ hàng không tại Vân Đồn, Phan Thiết cùng các dự án hàng không trong tương lai.
Xa hơn một thỏa thuận hợp tác, đây cũng phản ánh vai trò ngày càng rõ nét của khu vực kinh tế tư nhân trong phát triển hạ tầng chiến lược. Không chỉ huy động nguồn lực để đầu tư các công trình quy mô lớn, doanh nghiệp tư nhân còn góp phần đưa những mô hình quản trị, công nghệ và chuẩn mực vận hành đã được kiểm chứng tại các sân bay hàng đầu thế giới vào Việt Nam, rút ngắn khoảng cách với các trung tâm hàng không quốc tế, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh của điểm đến và tạo động lực mới cho tăng trưởng du lịch, thương mại và kinh tế Việt Nam.
